کوررنگی و نشانه های آن | علت بروز و نحوه درمان این بیماری



4.5/5 - (4 امتیاز)

کمبود دید رنگی یا کوررنگی Color blindness یکی از انواع بیماری های مربوط به بینایی است. این بیماری در حال حاضر، درصد قابل توجهی از مردم جهان را گرفتار خود کرده است. تخمین ها حاکی از آن است که از هر 12 مرد، 1 نفر و از هر 200 زن، 1 نفر در سراسر جهان نوعی کمبود دید رنگی را تجربه می کنند. این بیماری می‌تواند تمایز بین رنگ ها یا سایه های خاص را دشوار کند. که می‌تواند بر کارهای روزمره مانند رانندگی، مطالعه و حتی انتخاب لباس نیز تاثیر بگذارد. این بیماری ناشی از یک جهش ژنتیکی ارثی است که بر رنگدانه های نوری چشم تاثیر می گذارد و شایع ترین نوع آن کور رنگی قرمز-سبز است. در این مطلب با عینک امیر همراه باشید تا به هر آنچه که باید در رابطه با این بیماری بدانید، بپردازیم.

کمبود دید رنگی یا Color blindness چیست؟

کوررنگی که به عنوان کمبود دید رنگی نیز شناخته می شود، وضعیتی است که در آن فرد در تشخیص رنگ های خاص دچار مشکل می‌شود. این بیماری به طور معمول، توسط یک جهش ژنتیکی ایجاد می‌شود که بر سلول های شبکیه چشم که مسئول تشخیص رنگ ها هستند، تاثیر منفی می‌گذارد.

کور رنگی چشم می تواند مشکلاتی را در زندگی روزمره ایجاد کند، به ویژه در زمینه هایی مانند هنر، انتخاب لباس و علائم راهنمایی و رانندگی. به عنوان مثال، افراد مبتلا به کوررنگی چشم در رنگ قرمز-سبز هستند، ممکن است در تشخیص چراغ قرمز و سبز مشکل داشته باشند که می تواند منجر به تصادف شود. به طور مشابه، آنها ممکن است برای شناسایی رسیده بودن یا نبودن میوه ها یا سبزیجات بر اساس رنگ آنها مشکل داشته باشند.

به طور کلی، اختلال کوررنگی می تواند تا حد زیادی زندگی روزمره را مختلف کرده و مشکلات بسیاری را نیز با خود به همراه داشته باشد.

انواع کوررنگی

معرفی و بررسی انواع کوررنگی

به طور کلی سه نوع اصلی Color blindness در علم چشم پزشکی وجود دارد که عبارت اند: پروتانوپیا، دوترانوپیا و تریتانوپیا.
هر سه نوع کوررنگی با ناتوانی در تشخیص رنگ های خاص مشخص می شوند، اما در رنگ هایی که تحت تاثیر قرار می گیرند متفاوت هستند.

پروتانوپیا

در پروتانوپیا رنگ قرمز کمتر واضح به نظر می رسد و حتی ممکن است زرد مایل به قهوه ای به نظر برسد. افراد مبتلا به پروتانوپیا گاهی اوقات حتی رنگ قرمز را با رنگ سبز اشتباه می گیرند. آنها همچنین ممکن است در تشخیص آبی از بنفش نیز تا حدی مشکل داشته باشند.

دوترانوپیا

دوترانوپیا یا کور رنگی سبز و قرمز، نوع دیگری از Color blindness است که بر درک رنگ های قرمز و سبز تاثیر می گذارد. افراد مبتلا به دوترانوپیا حساسیت کمتری نسبت به نور سبز دارند که تشخیص سایه های سبز، زرد و قرمز را برای آنها دشوار می کند. دوترانوپیا شایع ترین شکل کوررنگی است که تقریبا 8 درصد از مردان و 0.5 درصد از زنان به آن مبتلا هستند.

تریتانوپیا

تریتانوپیا نوعی نادر این بیماری است که بر درک رنگ های آبی و زرد تاثیر می گذارد. افراد مبتلا به تریتانوپیا حساسیت کمتری نسبت به نور آبی دارند که تشخیص آبی و سبز و زرد و صورتی را برای آنها دشوار می کند. آنها همچنین ممکن است در تشخیص خاکستری و سفید یا بین سایه های مختلف خاکستری نیز مشکل داشته باشند.

علاوه بر این سه نوع اصلی، انواع دیگری از کوررنگی کمتر رایج مانند آکروماتوپسی نیز وجود دارد که کاملا فقدان دید رنگی را با خود به همراه داشته و در موارد نادر رخ می دهد.

علت کور رنگی

علت بروز کوررنگی چیست؟

شبکیه لایه ‌ای از بافت در پشت چشم است که حاوی سلول‌های گیرنده نوری می باشد که مسئول تشخیص نور در چشم ها هستند. سه نوع سلول مخروطی وجود دارد که به طول موج های مختلف نورهای آبی، سبز و قرمز حساس هستند. این سلول ها در کنار هم چشم را قادر می سازند تا طیف کامل رنگ ها را مشاهده کنند.

ظاهر غیرطبیعی یا از بین رفتن سلول های مخروطی چشم

در افراد مبتلا به این بیماری، یک یا چند نوع سلول مخروطی وجود نداشته یا ظاهر آن ها غیرطبیعی است که منجر به کاهش توانایی در تمایز بین رنگ‌ های خاص می ‌شود.

وراثت و بیماری کور رنگی

کوررنگی معمولا یک بیماری ارثی است که ژن ‌های مسئول ایجاد مخروط ‌ها در کروموزوم X قرار دارند. در نتیجه، در ابتدا مردان را تحت تاثیر قرار می دهد؛ زیرا آنها فقط یک کروموزوم X دارند، در حالی که زنان دارای دو کروموزوم هستند که به نوعی انگار یک نسخه پشتیبان از ژن را فراهم می کنند تا از بروز این بیماری جلوگیری کند.

افزایش سن، آسیب یا بیماری

در موارد نادر، کور رنگی ممکن است در اواخر زندگی به دلیل آسیب به شبکیه یا عصب بینایی ایجاد شود.

آشنا بودن با علل بروز این بیماری باعث می شود تا تشخیص کوررنگی راحت تر باشد و ما بتوانبم درمان آن را زودتر آغاز کنیم. البته این که در وهله اول بدانیم علائم آن چیست، مهم تر از آن است که به یک باره به سراغ تشخیص و درمان آن برویم!

علائم کور رنگی

علائم بیماری کوررنگی

برخی از علائم رایج کوررنگی عبارتند از:

  • دشواری در تشخیص رنگ های خاص:
    افراد مبتلا به بیماری ممکن است رنگ هایی مانند قرمز و سبز یا آبی و بنفش را اشتباه بگیرند.
  • دیدن رنگ ها به صورت شسته شده یا کسل کننده:
    رنگ ها ممکن است برای افراد مبتلا به کوررنگی کمتر زنده یا روشن به نظر برسند.
  • مشکل در خواندن یا تفسیر نمودارهای رنگی:
    برخی از مشاغل خاص مانند برق یا خلبانی افراد را ملزم به شناسایی اطلاعات رنگی می‌ کنند، که می ‌تواند برای افراد مبتلا به این بیماری یک مانع باشد.
  • دشواری در انجام کارهای روزمره:
    کارهای ساده مانند انتخاب لباس برای پوشیدن یا تمایز بین چراغ های راهنمایی می تواند برای افراد مبتلا به این بیماری چالش برانگیز باشد.
  • فشار یا خستگی چشم:
    چشم افراد مبتلا به کوررنگی زودتر دچار خستگی می‌شود. به همین خاطر، بسیاری از افرادی که از این بیماری رنج می برند، به هنگام کار با کامپیوتر، فشار و خستگی بیشتری را تجربه می کنند. برای این دسته افراد، استفاده از عینک کامپیوتر توصیه می شود تا هم خستگی چشم تا حد زیادی کاهش پیدا کند و هم انجام کارها ساده تر شود.
  • سردرگمی در تشخیص رنگ:
    افراد مبتلا به کوررنگی ممکن است در تشخیص رنگ هایی که ظاهری مشابه دارند، مشکل داشته باشند که منجر به سردرگمی در مورد رنگ مورد نظر می شود.

چگونه متوجه شویم کور رنگی داریم

چگونه متوجه شویم که کور رنگی داریم؟

رایج ترین راه برای تشخیص این بیماری از طریق یک تست کوررنگی ساده است. این آزمایشات معمولا توسط یک متخصص مراقبت از چشم یا اپتومتریست انجام می شود. یکی از رایج ترین تست های مورد استفاده، تست رنگ ایشیهارا است که شامل یک سری صفحات با نقاط، اعداد یا اشکال رنگی است. در این آزمون کور رنگی، از افراد خواسته می شود آنچه را که در هر صفحه می بیند شناسایی کند.

روش دیگر برای تشخیص کور رنگی، تست 100 Hue Farnsworth-Munsell است. در این آزمایش نیز از افراد خواسته می شود تا مجموعه ای از تراشه های رنگی را به ترتیب رنگ، از یک سر طیف به سمت دیگر ترتیب دهد. همچنین می ‌توان با استفاده از ابزارهای آنلاین یا برنامه ‌های تلفن همراه، تست انلاین کور رنگی را انجام داد، اگرچه ممکن است به اندازه یک آزمون حرفه ‌ای که توسط اپتومتریست انجام می شود، دقیق نباشد. اگر مشکوک به کوررنگی هستید، مهم است که تشخیص مناسب را از یک متخصص مراقبت از چشم دریافت کنید.

مزایای کور رنگی

مزایای کوررنگی، عجیب ولی واقعی!

در حالی که این بیماری اغلب به عنوان یک نقص یا ناتوانی در نظر گرفته می شود، برخی شواهد خبر از مزایای کور رنگی را می دهند!

  • افراد مبتلا به Color blindness ممکن است در زمینه‌ های خاصی مانند هوانوردی، که در آن درک رنگ نسبت به سایر مهارت ‌های بصری مانند درک عمق و دقت، اهمیت کمتری دارد، مزیت داشته باشند.
  • یکی دیگر از مزایای کوررنگی این است که ممکن است به افراد در دیدن جزئیات و کنتراست رنگ ها در شرایط خاص کمک کند. به عنوان مثال، برخی از افراد مبتلا به کور رنگی ممکن است بهتر بتوانند الگوها و بافت ها را زمانی که رنگ ها از وضعیت خاص حذف می شوند، تشخیص دهند. علاوه بر این، برخی از مطالعات نشان داده اند که افراد مبتلا به کوررنگی ممکن است دید محیطی قوی تری نسبت به افراد بدون این بیماری داشته باشند.
  • علاوه بر این، در حالی که کور رنگی به خودی خود یک ویژگی مطلوب نیست. برخی از دانشمندان بر این باورند که جهش ‌های ژنتیکی که باعث کوررنگی می‌ شوند، ممکن است مزایای تکاملی در جمعیت ‌های خاصی داشته باشند. به عنوان مثال، در مناطقی با سطوح بالای مالاریا، جهش ژنتیکی که باعث کوررنگی قرمز-سبز می شود با مقاومت بیشتر در برابر این بیماری مرتبط است.

به طور کلی، در حالی که کوررنگی می‌تواند برای افراد در زمینه ‌های خاص چالش‌ هایی را ایجاد کند، مهم است که بدانیم این وضعیت لزوما معادل از دست دادن کامل توانایی ‌های بینایی نیست. مانند همه صفات، کوررنگی نیز مزایا و معایب خود را دارد و نباید آن را ذاتا مثبت یا منفی دانست.

روش های درمان کوررنگی

روش های درمان کوررنگی

در وهله اول بایستی گفت که درمان قطعی این بیماری تنها با استفاده از عینک کوررنگی و لنزها انجام می شود. با این وجود ما در این بخش لیستی را در اختیار شما قرار داده ایم که انواع روش های درمانی این بیماری را ارائه می دهد.

روش درمان نحوه استفاده و عملکرد آن
لنزهای رنگی این لنزها با مسدود کردن انتخابی طول موج های خاصی از نور کار می کنند که می تواند درک رنگ های خاص را افزایش دهد. به عنوان مثال، افراد مبتلا به کوررنگی قرمز-سبز ممکن است از لنزهایی بهره مند شوند که بخشی از نور سبز را مسدود می کنند و تشخیص قرمز و سبز را آسان تر می کنند. این مدل کوررنگی در آقایان بیش از بانوان رخ می دهد که به راحتی با لنزهای رنگی از بین می رود.
نمودارهای رنگی، نرم افزارهای ویژه و اپلیکیشن های گوشی های هوشمند از این ابزارها می توان برای کمک به افراد برای شناسایی رنگ ها و حرکت راحت تر در محیط اطراف استفاده کرد.
برنامه آموزشی این برنامه ها شامل مشاهده تصاویر رنگی و تلاش برای شناسایی رنگ های خاص است. با گذشت زمان، افراد ممکن است در تمایز بین رنگ ها و تشخیص صحیح آنها بهتر عمل کنند. در این روش درمانی همچنین گاهی اوقات از قطره برای کوررنگی نیز استفاده می شود؛ البته تاثیر خاصی بر روی دید بهتر افراد ندارد، اما تا حد کوچکی تاثیر خود را به جای می گذارد.
ژن درمانی ژن درمانی ممکن است یک گزینه درمانی بالقوه برای این بیماری باشد. این شامل وارد کردن ژن های جدید به شبکیه چشم برای اصلاح نقص ژنتیکی زمینه ای است که باعث کوررنگی می شود. با این حال، این رویکرد هنوز در مراحل آزمایشی است و هنوز به طور گسترده در دسترس نیست.

 

تاثیر عینک در کوررنگی

تاثیر عینک در بهبود کوررنگی

پیشرفت ‌های اخیر در فناوری پزشکی منجر به توسعه عینک‌هایی شده است که ادعا می ‌کنند دیدن رنگ ها را در افراد مبتلا به کوررنگی بهبود می ‌بخشند. این عینک ها با فیلتر کردن طول موج های خاص نور، افزایش کنتراست بین رنگ ها و ایجاد تمایز بیشتر آنها کار می کنند. از آنجایی که استفاده از عینک ها بسیار ساده است، خرید عینک کور رنگی در بین افرادی که دارای این بیماری هستند، بیش از دیگر روش های درمانی مورد استفاده قرار می گیرد.

در حالی که کارایی این عینک بسته به فرد و شدت کوررنگی آنها متفاوت است، بسیاری از کاربران پیشرفت‌های قابل توجهی را در توانایی خود در درک رنگ‌ها به هنگام استفاده از این عینک‌ها، گزارش کرده اند.

برخی حتی این تجربه را به عنوان “تغییر دهنده زندگی” توصیف کرده اند که به آنها اجازه می دهد جهان را به شیوه ای کاملا جدید ببینند.

به طور کلی، در حالی که ممکن است عینک درمانی قطعی برای این بیماری نباشد. اما مطمئنا می تواند کیفیت زندگی افراد مبتلا به این بیماری را بهبود بخشد. نکته حائز اهمیتی که در این رابطه بایستی مد نظر خود قرار داد این است که هم کوررنگی در مردان و هم در زنان، به راحتی با عینک مخصوص این بیماری از بین می رود. قیمت عینک کور رنگی نیز آنقدر مناسب است که هر فرد با هر نوعی از این بیماری بتواند به راحتی عینک را خریداری کرده و از آن استفاده کند.

سوالات متداول کور رنگی

سوالات متداول


کوررنگی چیست؟

Color blindness به عنوان کمبود دید رنگی نیز شناخته می شود. وضعیتی است که در آن فرد در تشخیص رنگ های خاص مشکل دارد یا اصلا نمی تواند آنها را ببیند. این بیماری معمولا یک بیماری ارثی است، اما می تواند به دلیل سن، بیماری، آسیب یا برخی داروها نیز ایجاد شود.

این بیماری چقدر شایع است؟

کوررنگی تقریبا 8 درصد از مردان و 0.5 درصد از زنان را تحت تاثیر قرار می دهد.

چند نوع کور رنگی وجود دارد؟

سه نوع اصلی Color blindness وجود دارد که عبارت اند از:

دوترانوپیا (مشکل در تشخیص سبز و قرمز)، پروتانوپیا (مشکل در تشخیص قرمز و سبز) و تریتانوپیا (مشکل در تشخیص آبی و زرد).

آیا کوررنگی قابل درمان است؟

در حال حاضر هیچ درمانی برای کوررنگی وجود ندارد. با این حال، برخی از فناوری ‌های کمکی، مانند عینک ‌های فیلترکننده رنگ یا برنامه ‌هایی که کنتراست رنگ را افزایش می ‌دهند، می ‌توانند به افراد مبتلا به کمبود دید رنگ کمک کنند. تا رنگ ‌ها را راحت ‌تر تشخیص دهند.

آیا افراد مبتلا به کوررنگی می توانند رانندگی کنند؟

افراد مبتلا به کور رنگی ممکن است در هنگام رانندگی با چالش هایی روبرو شوند، به خصوص در مورد شناسایی علائم راهنمایی و رانندگی. با این حال، اکثر کشورها به افراد مبتلا اجازه رانندگی می‌دهند تا زمانی که سایر شرایط بینایی را رعایت کرده و در آزمون رانندگی قبول شوند.

منابع ‌:‌ Wikipedia

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *